ನಿರಂತರ ಆಲೋಚನೆಗಳ ಸುಳಿಗೆ ಬ್ರೇಕ್ ಹಾಕಿ: ಆರೋಗ್ಯಕರ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಸರಳ ಸೂತ್ರಗಳು

ನಾವು ದಿನವಿಡೀ ಸಾವಿರಾರು ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಯೋಚಿಸುತ್ತೇವೆ. ಆದರೆ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸಣ್ಣ ವಿಷಯವೊಂದನ್ನು ಹಿಡಿದುಕೊಂಡು ಅದನ್ನೇ ಮೆಲುಕು ಹಾಕುತ್ತಾ, ಅದರ ಕೆಟ್ಟ ಪರಿಣಾಮಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ಕುಳಿತುಬಿಡುತ್ತೇವೆ. ಇದನ್ನು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ‘ಓವರ್ ಥಿಂಕಿಂಗ್’ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮನುಷ್ಯನ ಮನಸ್ಸು ಒಂದು ನಿರಂತರ ಚಲನೆಯಲ್ಲಿರುವ ಯಂತ್ರದಂತೆ. ಆದರೆ ಆ ಯಂತ್ರಕ್ಕೆ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ನೀಡದಿದ್ದರೆ ಅದು ಹೇಗೆ ಕೆಟ್ಟುಹೋಗುತ್ತದೆಯೋ, ಹಾಗೆಯೇ ಅತಿಯಾದ ಯೋಚನೆ ನಮ್ಮ ಮೆದುಳು ಮತ್ತು ದೇಹವನ್ನು ಹೈರಾಣಾಗಿಸುತ್ತದೆ.

ಇಂದಿನ ಧಾವಂತದ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಕೆಲಸದ ಒತ್ತಡ, ಭವಿಷ್ಯದ ಆತಂಕ ಅಥವಾ ಹಳೆಯ ಕಹಿ ನೆನಪುಗಳು ನಮ್ಮನ್ನು ರಾತ್ರಿ ಇಡೀ ನಿದ್ದೆಗೆಡಿಸುತ್ತವೆ. ಹಾಸಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ಮಲಗಿದಾಗ ಇಡೀ ಪ್ರಪಂಚದ ಚಿಂತೆ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದಂತೆ ಭಾಸವಾಗುವುದು ಅನೇಕರ ಸಮಸ್ಯೆ. ನೆನಪಿಡಿ, ಅತಿಯಾದ ಆಲೋಚನೆ ಕೇವಲ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ; ಇದು ನಿಮ್ಮ ಜೀರ್ಣಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಹಿಡಿದು ಹೃದಯದ ಆರೋಗ್ಯದವರೆಗೂ ನೇರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಸಮಯಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾಗಿ ನಿಯಂತ್ರಿಸದಿದ್ದರೆ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಮಾನಸಿಕ ಕಾಯಿಲೆಗಳಿಗೆ ಇದು ಅಡಿಪಾಯವಾಗಬಲ್ಲದು.

ಅತಿಯಾದ ಯೋಚನೆಯಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ತೊಂದರೆಗಳು:

ನಿದ್ರಾಹೀನತೆಯ ಸಮಸ್ಯೆ: ಮೆದುಳು ಸದಾ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದರೆ ನಿದ್ದೆಗೆ ಬೇಕಾದ ಹಾರ್ಮೋನ್‌ಗಳು ಸರಿಯಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಜೀರ್ಣಾಂಗವ್ಯೂಹದ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ: ಒತ್ತಡ ಹೆಚ್ಚಾದಾಗ ಹೊಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಆಸಿಡ್ ಉತ್ಪತ್ತಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅಜೀರ್ಣ ಮತ್ತು ಗ್ಯಾಸ್ಟ್ರಿಕ್ ಸಮಸ್ಯೆ ಕಾಡುತ್ತದೆ.
ರೋಗನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿ ಕುಂಠಿತ: ಸದಾ ಆತಂಕದಲ್ಲಿರುವುದರಿಂದ ದೇಹದ ಆಂತರಿಕ ಶಕ್ತಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿ ಬೇಗನೆ ಸುಸ್ತಾಗುವುದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.
ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಗೊಂದಲ: ಸಣ್ಣ ವಿಷಯಕ್ಕೂ ಅತಿಯಾಗಿ ಯೋಚಿಸುವವರು ಸಮಯಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಸರಿಯಾದ ನಿರ್ಧಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಪರದಾಡುತ್ತಾರೆ.

ಮನಸ್ಸನ್ನು ಶಾಂತಗೊಳಿಸಲು ಇಲ್ಲಿವೆ ಉಪಯುಕ್ತ ಸಲಹೆಗಳು:

ಆಲೋಚನೆಗಳನ್ನು ಕಾಗದದ ಮೇಲಿಡಿ: ನಿಮ್ಮನ್ನು ಕಾಡುತ್ತಿರುವ ಆತಂಕಗಳನ್ನು ಒಂದು ಡೈರಿಯಲ್ಲಿ ಬರೆಯುವ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಿ. ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿರುವ ಗೊಂದಲಗಳು ಅಕ್ಷರ ರೂಪಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ ಮೆದುಳು ಹಗುರವಾದ ಅನುಭವ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಗೊಂದಲಗಳನ್ನು ಬಗೆಹರಿಸಲು ದಾರಿಯನ್ನೂ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
ವರ್ತಮಾನದಲ್ಲಿ ಬದುಕುವುದನ್ನು ರೂಢಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ: ಹೆಚ್ಚಿನವರು ‘ಆಗಿದ್ದು ಹೋಯಿತು’ ಎಂಬ ಭೂತಕಾಲ ಅಥವಾ ‘ಮುಂದೇನಾಗುವುದೋ’ ಎಂಬ ಭವಿಷ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಚಿಂತಿಸುತ್ತಾರೆ. ಬದಲಾಗಿ ‘ಈ ಕ್ಷಣ’ದಲ್ಲಿ ನೀವು ಏನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೀರಾ ಅದರ ಮೇಲೆ ಗಮನಹರಿಸಿ. ಇದಕ್ಕೆ ದಿನಕ್ಕೆ ಕನಿಷ್ಠ 15 ನಿಮಿಷಗಳ ಧ್ಯಾನ (Meditation) ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಮದ್ದು.
ಡಿಜಿಟಲ್ ಡಿಟಾಕ್ಸ್ ಅಗತ್ಯ: ರಾತ್ರಿ ಮಲಗುವ ಕನಿಷ್ಠ ಒಂದು ಗಂಟೆ ಮೊದಲು ಮೊಬೈಲ್ ಫೋನ್ ಮತ್ತು ಲ್ಯಾಪ್‌ಟಾಪ್‌ಗಳನ್ನು ದೂರವಿಡಿ. ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿನ ಮಾಹಿತಿ ಅತಿಯಾದ ಆಲೋಚನೆಗೆ ಪ್ರಚೋದನೆ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಪುಸ್ತಕ ಓದುವುದು ಅಥವಾ ಲಘು ಸಂಗೀತ ಕೇಳುವುದು ಉತ್ತಮ ಆಯ್ಕೆ.
ತತ್‌ಕ್ಷಣದ ವಿರಾಮ (The 5-Minute Break): ಯಾವುದಾದರೂ ಒಂದು ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ತಲೆ ಕೆಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದೀರಿ ಎಂದು ಅನಿಸಿದ ಕೂಡಲೇ ಆ ಜಾಗದಿಂದ ಎದ್ದು ಹೊರಬನ್ನಿ. ಮುಖ ತೊಳೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು, ನೀರು ಕುಡಿಯುವುದು ಅಥವಾ ಸ್ವಲ್ಪ ದೂರ ನಡೆದಾಡುವುದರಿಂದ ಆಲೋಚನೆಗಳ ಸರಣಿ ಕಡಿತಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ (Thought Breaking).
ದೈಹಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆ: ದೇಹ ದಣಿದಾಗ ಮೆದುಳಿಗೆ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ವಿಶ್ರಾಂತಿಯ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇರುತ್ತದೆ. ದಿನನಿತ್ಯದ ವ್ಯಾಯಾಮ ಅಥವಾ ಕ್ರೀಡೆಗಳು ಮೆದುಳಿನಲ್ಲಿ ‘ಎಂಡಾರ್ಫಿನ್’ ಎಂಬ ಸಂತೋಷದ ಹಾರ್ಮೋನ್ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ.

ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ಅಂಶ:

ನಿಮ್ಮ ಯೋಚನೆಗಳು ನಿಮ್ಮ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಸಿಗುತ್ತಿಲ್ಲ, ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ಇಲ್ಲದಂತಾಗಿದೆ ಅಥವಾ ಸದಾ ಭಯ ಕಾಡುತ್ತಿದೆ ಎಂದಾದರೆ ಇದು ಕೇವಲ ‘ಅತಿಯಾದ ಯೋಚನೆ’ಯಾಗಿ ಉಳಿದಿಲ್ಲ ಎಂದರ್ಥ. ಇಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮುಜುಗರ ಪಡದೆ ಒಬ್ಬ ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ತಜ್ಞರನ್ನು (Psychiatrist or Counselor) ಭೇಟಿ ಮಾಡುವುದು ನಿಮ್ಮ ಆರೋಗ್ಯದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ಅವಶ್ಯಕ.