
ನವದೆಹಲಿ: ಜಾಗತಿಕ ಹವಾಮಾನ ವೈಪರೀತ್ಯ ಹಾಗೂ ಪರಿಸರ ಮಾಲಿನ್ಯದ ಸವಾಲುಗಳ ಮಧ್ಯೆಯೇ ಭಾರತವು ಪ್ರಕೃತಿ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಮೈಲಿಗಲ್ಲು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದೆ. ಕಳೆದ 10 ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಜಾರಿಗೆ ತಂದ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ನೀತಿಗಳು ಹಾಗೂ ದೇಶದ ಜಾಗೃತ ನಾಗರಿಕರು ಜಂಟಿಯಾಗಿ ನಡೆಸಿದ ಸಾಮೂಹಿಕ ಆಂದೋಲನಗಳ ಫಲವಾಗಿ, ಭಾರತದ ಒಟ್ಟಾರೆ ಹಸಿರು ಹೊದಿಕೆ (Green Cover) ಅತ್ಯಂತ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ವೃದ್ಧಿಯಾಗಿದೆ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಸಮತೋಲನ ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುವ ವನ್ಯಜೀವಿಗಳ ಸಂತತಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಸಾಟಿಯಿಲ್ಲದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪ್ರಗತಿ ದಾಖಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಅವರು ಹೆಮ್ಮೆಯಿಂದ ಘೋಷಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಜೂನ್ 5 ರ ವಿಶ್ವ ಪರಿಸರ ದಿನಾಚರಣೆಯ (World Environment Day) ಶುಭ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ದೇಶದ ಸಮಸ್ತ ಜನತೆಗೆ ಶುಭ ಕೋರಿ ತಮ್ಮ ಅಧಿಕೃತ ‘ಎಕ್ಸ್’ (ಟ್ವಿಟರ್) ಜಾಲತಾಣದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಸಂದೇಶ ಹಂಚಿಕೊಂಡಿರುವ ಅವರು, ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ದೀರ್ಘಾವಧಿ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಆಧುನಿಕ ವಿಜ್ಞಾನ, ವಿನೂತನ ಆವಿಷ್ಕಾರಗಳು ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರದ ದೂರದೃಷ್ಟಿಯ ಜನಪರ ಯೋಜನೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಸಕ್ರಿಯ ಸಾಮೂಹಿಕ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆ (Jan Bhagidari) ದೇಶದಲ್ಲಿ ಎಂತಹ ಅದ್ಭುತ ಧನಾತ್ಮಕ ಬದಲಾವಣೆ ತರಬಲ್ಲದು ಎಂಬುದನ್ನು ಜಗತ್ತಿಗೆ ಭಾರತೀಯರು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಶ್ಲಾಘಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಪ್ರಮುಖ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳು:
- ವಿಶ್ವ ಪರಿಸರ ದಿನದ ಅಂಗವಾಗಿ ದೇಶದ ಹಸಿರು ವಲಯ ಹಾಗೂ ವನ್ಯಜೀವಿಗಳ ಸಂತತಿ ವೃದ್ಧಿಯ ಸಾಧನೆಯನ್ನು ಕೊಂಡಾಡಿದ ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿ.
- ‘ಏಕ್ ಪೇಡ್ ಮಾ ಕೆ ನಾಮ್’ ಮಹಾ ಅಭಿಯಾನದ ಮೂಲಕ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಸರಾಸರಿ 1.19 ಲಕ್ಷ ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಅರಣ್ಯ ಭೂಮಿ ಹೆಚ್ಚಳ.
- ಅಳಿವಿನ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿದ್ದ ಹಿಮ ಚಿರತೆ, ಗ್ರೇಟ್ ಇಂಡಿಯನ್ ಬಸ್ಟರ್ಡ್ ಹಾಗೂ ಆಫ್ರಿಕನ್ ಚೀತಾಗಳ ತಳಿ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಯೋಜನೆಗಳು ಯಶಸ್ವಿ.
- ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಯುಎನ್ಇಪಿ (UNEP) ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಯಡಿ ಜರುಗುತ್ತಿರುವ 2026 ರ ಪರಿಸರ ದಿನದ ಜಾಗತಿಕ ಆತಿಥ್ಯ ವಹಿಸಿರುವ ಅಜೆರ್ಬೈಜಾನ್ ದೇಶ.
- ‘ಒಂದು ಭೂಮಿ, ಒಂದು ಕುಟುಂಬ, ಒಂದು ಭವಿಷ್ಯ’ ಧ್ಯೇಯವಾಕ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿರುವ ಭಾರತದ ‘ಮಿಷನ್ ಲೈಫ್’.
ಜೀವವೈವಿಧ್ಯದ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಭಾರತೀಯರ ಬದ್ಧತೆ:
ಪ್ರಧಾನಿ ಮೋದಿ ಅವರು ಭಾರತದ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತಾ, ನಮ್ಮ ದೇಶದ ಶ್ರೀಮಂತ ಜೀವವೈವಿಧ್ಯ ಮತ್ತು ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಭಾರತೀಯನಿಗೂ ಹೆಮ್ಮೆಯಿದೆ. ಕರಾವಳಿಯ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಹಿಮಾಲಯದ ತಪ್ಪಲಿನವರೆಗಿನ ಈ ಹಸಿರು ಪ್ರಕೃತಿಯು ಕೋಟ್ಯಂತರ ಜೀವರಾಶಿಗಳಿಗೆ ಆಶ್ರಯ ತಾಣವಾಗಿದ್ದು, ಗ್ರಾಮೀಣ ಜನರ ಜೀವನೋಪಾಯಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಆಸರೆಯಾಗಿದೆ. ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಯ ಉಜ್ವಲ ಭವಿಷ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಸುಸ್ಥಿರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹಾಗೂ ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗೆ ನಾವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬದ್ಧರಾಗಬೇಕಾದ ಅತ್ಯಗತ್ಯ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಈ ಸುದಿನ ನಮಗೆ ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಮೈಲಿಗಲ್ಲುಗಳು:
ಕಳೆದ ಒಂದು ದಶಕದಲ್ಲಿ ದೇಶದ ಒಟ್ಟಾರೆ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಪುನರುಜ್ಜೀವನಗೊಳಿಸಲು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಕೈಗೊಂಡ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಿನ ಕ್ರಮಗಳು ಹಾಗೂ ಪರಿಸರ ಪ್ರೇಮಿಗಳ ಸಹಭಾಗಿತ್ವದ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಧನೆಗಳ ಪಟ್ಟಿ ಇಲ್ಲಿದೆ:
- ಹಸಿರು ಕ್ರಾಂತಿಯ ಸಸಿ ಅಭಿಯಾನ: ಸರ್ಕಾರದ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷಿ ಹಾಗೂ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಯೋಜನೆಯಾದ ‘ಏಕ್ ಪೇಡ್ ಮಾ ಕೆ ನಾಮ್’ (ತಾಯಿಯ ಹೆಸರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಸಿ) ಅಭಿಯಾನ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ಅರಣ್ಯೀಕರಣ ಯೋಜನೆಗಳ ನಿರಂತರ ಅನುಷ್ಠಾನದಿಂದಾಗಿ, ದೇಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಸರಾಸರಿ 1, 2, 3 ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಒಟ್ಟು 1.19 ಲಕ್ಷ ಹೆಕ್ಟೇರ್ನಷ್ಟು ಬೃಹತ್ ಅರಣ್ಯ ಭೂಮಿ ನಿರಂತರವಾಗಿ ವೃದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತಿದೆ.
- ಪ್ರಾಣಿ ಸಂಕುಲಗಳ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುನರ್ವಸತಿ: ಅಳಿವಿನ ಕಡುವಿನಲ್ಲಿದ್ದ ಅಪರೂಪದ ವನ್ಯಜೀವಿಗಳ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ತಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ ರೂಪಿಸಲಾದ ವಿಶೇಷ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ನಿರೀಕ್ಷೆಗೂ ಮೀರಿದ ಯಶಸ್ಸು ಕಂಡಿವೆ.
- ಚೀತಾ ಮತ್ತು ಹಿಮ ಚಿರತೆಗಳ ಸಾರಥ್ಯ: ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಗ್ರೇಟ್ ಇಂಡಿಯನ್ ಬಸ್ಟರ್ಡ್, ಹಿಮ ಚಿರತೆ, ಹಿಮಾಲಯದ ಕರಡಿ ಹಾಗೂ ಆಫ್ರಿಕಾ ಖಂಡದಿಂದ ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ಕುನೋ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನಕ್ಕೆ ತರಲಾದ ಆಫ್ರಿಕನ್ ಚೀತಾಗಳ (Cheetah) ವಿಶೇಷ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಯೋಜನೆಗಳು ದೇಶದ ವನ್ಯಜೀವಿ ಪರಿಸರವನ್ನು ಮರುಸ್ಥಾಪಿಸುವಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿವೆ.
- ಮಿಷನ್ ಲೈಫ್ ಜಾಗತಿಕ ಸಂದೇಶ: ‘ಒಂದು ಭೂಮಿ, ಒಂದು ಕುಟುಂಬ, ಒಂದು ಭವಿಷ್ಯ’ (One Earth, One Family, One Future) ಎಂಬ ಭಾರತದ ಸನಾತನ ತತ್ವದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ಪರಿಸರಸ್ನೇಹಿ ಜೀವನಶೈಲಿಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ‘ಮಿಷನ್ ಲೈಫ್’ (Mission LiFE) ಅಭಿಯಾನದ ಮೂಲಕ ಹಸಿರು ಮತ್ತು ಸ್ವಚ್ಛ ಭೂಮಿಗಾಗಿ ಭಾರತವು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಮುನ್ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ.
ವಿಶ್ವ ಪರಿಸರ ದಿನದ ಇತಿಹಾಸ ಹಾಗೂ 2026 ರ ಜಾಗತಿಕ ಆತಿಥ್ಯ:
ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿನ ಪರಿಸರ ಮಾಲಿನ್ಯದ ಭೀಕರತೆ ತಡೆದು ಪ್ರಕೃತಿ ರಕ್ಷಣೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಜಾಗತಿಕ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸಲು ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಪರಿಸರ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ (UNEP) ವತಿಯಿಂದ 1973 ರಿಂದ ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಜೂನ್ 5 ರಂದು ಜಾಗತಿಕವಾಗಿ ಪರಿಸರ ದಿನವನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಅತ್ಯಂತ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಈ ವರ್ಷದ (2026) ಜಾಗತಿಕ ಪರಿಸರ ದಿನಾಚರಣೆಯ ಅಧಿಕೃತ ಆತಿಥ್ಯದ (Host Country) ಗೌರವಾನ್ವಿತ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅಜೆರ್ಬೈಜಾನ್ (Azerbaijan) ದೇಶವು ಅತ್ಯಂತ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ವಹಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಕರಾವಳಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಉಡುಪಿ, ಕಾರ್ಕಳ ಹಾಗೂ ಮಂಗಳೂರು ಸೇರಿದಂತೆ ದೇಶದಾದ್ಯಂತ ಈ ದಿನದ ನಿಮಿತ್ತ ಕೋಟ್ಯಂತರ ಸಸಿಗಳನ್ನು ನೆಟ್ಟು ಪರಿಸರ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
































