
ಮಹರ್ಷಿ ದಯಾನಂದ ಸರಸ್ವತಿಯವರು ಜನಿಸಿದ್ದು 1824 ರ ಫೆಬ್ರವರಿ 12 ರಂದು. ಈ ದಿನವನ್ನು ಕೇವಲ ಜನ್ಮದಿನವಾಗಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಅಜ್ಞಾನದ ಕತ್ತಲೆಯನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸಿದ ದಿನವೆಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
“ಮಹರ್ಷಿ ದಯಾನಂದ ಸರಸ್ವತಿಯವರು ವೇದಗಳ ದಿವ್ಯ ಜ್ಞಾನದ ಮೂಲಕ ಸಮಾಜದ ಅಂಧಕಾರವನ್ನು ಅಳಿಸಿ, ಮಾನವಕುಲಕ್ಕೆ ಸತ್ಯ ಮತ್ತು ಧರ್ಮದ ದಾರಿಯನ್ನು ದೀಪವಾಗಿ ಬೆಳಗಿದ ಯುಗಪುರುಷ.”
ಆಚರಣೆಯ ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು
ಆರ್ಯ ಸಮಾಜದ ಅನುಯಾಯಿಗಳು ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನಾಕಾಂಕ್ಷಿಗಳು ಈ ದಿನದಂದು ಈ ಕೆಳಗಿನ ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುತ್ತಾರೆ:
- ಪವಿತ್ರ ಹವನ ಮತ್ತು ಯಜ್ಞ: ದಯಾನಂದ ಸರಸ್ವತಿಯವರು ವೇದಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ ನೀಡಿದ್ದರಿಂದ, ಈ ದಿನ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಪವಿತ್ರವಾದ ‘ಹವನ’ ಅಥವಾ ‘ಯಜ್ಞ’ವನ್ನು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ವೇದ ಮಂತ್ರಗಳನ್ನು ಪಠಿಸುವ ಮೂಲಕ ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸಿನ ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
- ವೇದ ಪಠಣ: ದಯಾನಂದ ಸರಸ್ವತಿಯವರ ಪ್ರಮುಖ ಸಂದೇಶ “ವೇದಗಳಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿ”. ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ದಿನ ವೇದಗಳ ಮಂತ್ರಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಅರ್ಥವನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಗೋಷ್ಠಿಗಳನ್ನು ಹಮ್ಮಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ.
- ಸತ್ಯಾರ್ಥ ಪ್ರಕಾಶದ ವಾಚನ: ಮಹರ್ಷಿಗಳು ರಚಿಸಿದ ‘ಸತ್ಯಾರ್ಥ ಪ್ರಕಾಶ’ ಪುಸ್ತಕದ ಆಯ್ದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಓದಿ, ಅದರ ಸಾರವನ್ನು ಚರ್ಚಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
- ಪುಷ್ಪ ನಮನ: ಅವರ ಭಾವಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಪುಷ್ಪಗಳನ್ನು ಸಮರ್ಪಿಸಿ, ಅವರ ತ್ಯಾಗಮಯ ಜೀವನವನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
- ಸಮಾಜ ಸೇವೆ: ಬಡವರಿಗೆ ಆಹಾರ ವಿತರಣೆ ಮತ್ತು ಬಟ್ಟೆ ವಿತರಣೆಯಂತಹ ಸೇವಾ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ.

ಸಮಯದ ನಿಖರತೆ
- ದಿನಾಂಕ: ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಫೆಬ್ರವರಿ 12.
- ಸಮಯ: ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಿ ಮುಹೂರ್ತದಲ್ಲಿ (ಬೆಳಿಗ್ಗೆ 04:00 ರಿಂದ 06:00) ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮತ್ತು ಧ್ಯಾನದೊಂದಿಗೆ ಆಚರಣೆ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಮುಖ್ಯವಾದ ಹವನ ಮತ್ತು ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ಸೂರ್ಯೋದಯದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ (ಬೆಳಿಗ್ಗೆ 06:30 ರಿಂದ 08:30) ನೆರವೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಈ ದಿನದ ಮಹತ್ವ
ಸಮಾಜದಲ್ಲಿದ್ದ ಜಾತೀಯತೆ, ಅಸ್ಪೃಶ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಮೂಢನಂಬಿಕೆಗಳನ್ನು ಬೇರುಸಹಿತ ಕಿತ್ತೊಗೆಯಲು ಶ್ರಮಿಸಿದ ಮಹಾನ್ ಚೇತನಕ್ಕೆ ಗೌರವ ಸಲ್ಲಿಸುವುದು ಈ ದಿನದ ಉದ್ದೇಶ. ಇವರು ಸ್ವರಾಜ್ಯದ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ನೀಡಿದವರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು.













